TUSİAD, Covid-19 Salgınının kadın çalışanlar açısından etkileri araştırması açıklandı

Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Emel Memiş tarafından yürütülen ve işletmeler nezdinde yapılan ankete dayanarak hazırlanan araştırma, Covid-19 salgınının özel bölüm üzerindeki muhtemel tesirlerini toplumsal cinsiyet bakış açısından anlamayı ve kriz periyotlarında özel bölümde toplumsal cinsiyet eşitliğini gözetecek siyasetler geliştirilmesine katkıda bulunmayı hedefliyor.

Toplantının açılış konuşmaları; Birleşmiş Milletler Bayan Ünitesi Türkiye Ülke Yöneticisi Asya VarbanovaTÜRKONFED İdare Heyeti Lideri Orhan Turan ve TÜSİAD İdare Şurası Lideri Simone Kaslowski tarafından gerçekleştirildi.
Simone Kaslowski: “Hiçbir krizden, toplumun yarısını geride bırakarak çıkamayız

“Krizlerde, salgınlarda, doğal afetlerde bayanlar ve erkekler farklı halde etkileniyor. Araştırmalar bu çeşit kriz anlarında ve sonrasında bayanların erkeklerden daha olumsuz etkilendiklerini ortaya koyuyor. Bu durum COVID 19 salgını için de geçerliliğini koruyor.

COVID 19 önlemleri kapsamında konuttan çalışmanın ve konut içinde geçirilen vaktin artmasıyla, bayanlar ve kız çocuklarının üzerindeki bakım yükümlülükleri ve konut işlerine harcanan vakit da artıyor. Bunun yanı sıra, bayanlar ve kız çocukları artan oranda aile içi şiddetle çaba etmek zorunda kalıyor.

Bu meselelerle çaba etmezsek toplumsal cinsiyet eşitsizlikleri derinleşecektir. Bayan hakları konusunda büyük uğraşlar ve toplumsal dönüşüm ile elde edilen kazanımları daha ileriye taşımak gerekirken, krizin bizi bu amaçtan uzaklaştırmasına müsaade veremeyiz. Hiçbir krizden, toplumun yarısını geride bırakarak çıkamayız.”

Orhan Turan: “Kadın-erkek birlikte hayatı dönüştürme gücüne sahibiz”
“COVID 19 salgını ekonomik, toplumsal ve toplumsal belirsizlikler yaratırken, birebir vakitte büyük bir dönüşümün de kapılarını aralıyor. İştirakçi, kapsayıcı ve eşitlikçi bir anlayışla krizi yönetenler, tünelin ucundaki ışığın nitekim çıkış olduğunu biliyor. Potansiyelimizin yüzde 100’ünü, eşit ve adil bir sistem ile kalkınma seyahatimizin öznesi yapabiliriz.
Pandemi periyodunda bilhassa iş, konut, çocuk ve yaşlı bakımı ile çocukların eğitim sürecine de takviye olan bayanların üzerindeki yükün hafifletilmesi gerekiyor. Toplumsal cinsiyet eşitliği temelinde zihinsel ve kültürel değişimi, eğitim başta olmak üzere sistemsel bir dönüşümle sağlayabiliriz.

Toplumsal refah için toplumun yüzde 100 iştiraki değerli. Toplumsal refah için bayanların hayatın her alanına yüzde 100 tam eşitlikçi iştiraki şart! Müspet ayrımcılık değil toplumsal cinsiyet eşitliği temelinde adil bir sistemin inşası ile kadın-erkek birlikte hayatı dönüştürme gücüne sahibiz.”

Asya Varbanova: “Kadınlarda 1.1 milyon iş kaybı yaşandı”
Toplantıda açılış konuşması yapan UN Women Türkiye Ülke Yöneticisi Asya Varbanova şunları söyledi: “COVID-19 iş gücü piyasasındaki var olan eşitsizlikleri derinleştirdi. Salgının bilhassa bayanların işleri, meslekleri ve gelirlerine olumsuz tesirleri oldu. Nisan 2020 ayının bilgileri bayanların 1.1 milyon iş kaybı yaşadığını gösterirken, bu sayı erkeklerde 1.5 milyon olarak gerçekleşti. Daha az sayıda bayan işini kaybetmiş üzere görünse de, bayanların iş gücüne iştirak oranlarının erkeklere kıyasla düşük olduğu düşünülürse, bayanlar önemli oranda bir iş kaybı yaşadı.”

Bayanların ekonomik güçlenmesi ve toplumsal cinsiyet eşitliğini gerçekleştirmek için; hükümetler, şirketler, patronlar, çalışan tertipleri, sivil toplum kuruluşları ve akademi olmak üzere tüm paydaşların dönüştürücü siyasetler üretmeleri gerektiğinin altını çizen Varbanova, TÜSİAD ve TÜRKONFED’e bilhassa toplumsal cinsiyet eşitliği konusunda yaptıkları çalışmaları için teşekkür etti.
 
Dan Seymour: “COVID-19 hepimiz için bir uyanış daveti, var olan problemleri düzeltmemiz için bir fırsat”
COVID-19 krizinin toplumsal cinsiyet eşitliği bakış açısıyla yönetilmesinde bayanların liderliğinin ehemmiyetine değinen UN Women Stratejik İştirakler Yöneticisi Dan Seymour, “COVID-19 bayanlara yönelik şiddet, ekonomik güçlenme üzere mevzularda var olan eşitsizlikleri daha da derinleştirdi. Krizin tesirleri bayanlar tarafından daha fazla hissediliyor. Mesken içi bakım, ev-iş istikrarı ve meslek üzere hususlarda bayanlar önemli zorluklar yaşıyorlar. COVID-19 hepimiz için bir uyanış daveti, var olan sıkıntıları düzeltmemiz için bir fırsat” dedi. Özel bölümün var olan problemleri çözmek için hesap verebilir ve meselelere odaklı çalışmaları gerektiğini hatırlatan Seymour, UN Women’ın bu bahiste değerli bir ortak olmaya devam edeceğini kelamlarına ekledi.

Açılış konuşmalarının akabinde, toplam 339 şirketin katıldığı “Covid-19 Salgınının Bayan Çalışanlar Açısından Etkileri” araştırmasının sonuçları Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Emel Memiş tarafından iştirakçilerle paylaşıldı.  

Aktiflik, TÜSİAD İdare Konseyi Üyesi ve Toplumsal Siyasetler Yuvarlak Masa Lideri Nüket Küçükel‘in moderatörlüğünde, TÜRKONFED İdare Şurası Lider Yardımcısı ve İş Dünyasında Bayan Kurulu Lideri Reyhan Aktar ve Birleşmiş Milletler Bayan Ünitesi Program Yöneticisi Zeliha Ünaldı‘nın iştirakiyle gerçekleşen “Krizi Eşitlikçi Yönetmek Mümkün mü?” paneli ile devam etti. Panelde araştırma bulguları ışığında Covid19 sürecinde toplumsal cinsiyete hassas müdahaleler alınması için teklifler paylaşıldı.

Araştırmanın değerli bulguları şöyledir:

Covid-19 devrinde bayan ve erkek çalışanların yaşadıkları temel sıkıntılar birbirinden ayrışıyor.
Covid-19 periyodunda bayan ve erkek çalışanların sorun olarak gördükleri 3 mevzuya bakıldığında; bayanların yüzde 99‘unun artan konut işleri ve bakım sorumluluğu, yüzde 97‘sinin uzaktan/evden çalışma ile artan iş yükü, yüzde 95‘inin ise tasa, ruhsal gerilim ve tükenmişlikten, erkeklerin ise yüzde 74‘ünün salgın devrinde ücret/gelir yetersizliği, yüzde 69‘unun irtibat ve bilişim teknolojilerine kısıtlı erişim ve yüzde 65‘inin psikolojik gerilim ve tükenmişlikten bahsettiği kaydedilmiştir.

Bayan ve erkek çalışanların yaşadığı sıkıntılarda en büyük fark ev-iş istikrarı ve artan şiddet irtibatlı.
Araştırmada, bayan ve erkek çalışanların yaşadığı sıkıntılarda en büyük farkın ev-iş istikrarı ve artan mesken içi şiddet kontaklı olduğu görülmüştür.  Araştırmaya katılan işletmelerin neredeyse tamamında (yüzde 99) bayan çalışanlar tarafından ortak olarak iletilen problemler arasında artan konut işleri ve çocuk/yaşlı/hasta bakımı nedeniyle karşılaşılan zorluklar belirtilirken, işletmelerin yüzde 25‘inde bu sorun erkekler tarafından iletilmiştir. İşletmelerin yüzde 89‘unda bayan çalışanlar mesken içi şiddetin arttığını belirtirken, yüzde 19‘unda erkekler tarafından bu meseleye işaret edilmiştir.

Covid-19 devrinde bayanların karşılaştığı meselelere kâfi tedbir alınamıyor
Covid-19 salgını ve ilgili kısıtlamalar başladığından bu yana çalışanların yaşadığı gerilimi azaltmak ve genel refahlarını desteklemek üzere, araştırmaya katılan işletmelerin yüzde 76‘sı özel tedbirler aldığını belirtmiş, ancak yalnızca yüzde26‘sı bayan çalışanlara yönelik özel önlem alındığını tabir etmiştir. Bunun yanında mesken ve iş istikrarına yönelik bilgi toplayan şirketlerin oranı yüzde 14, iç irtibat yapan şirketlerin oranı yüzde 13 ve tıpkı bahiste özel tedbir alan şirket sayısı 3’tür. Benzer halde ev-içi şiddete yönelik bilgi toplayan şirketlerin oranı yüzde 1.5, iç irtibat yapan şirketlerin oranı yüzde 6 ve özel tedbir alan şirket sayısı 1’dir.

Eşitlik endeks bedeli yükseldikçe tedbir alma eğilimi yükseliyor
Araştırma kapsamında bir eşitlik endeksi oluşturulmuş, bu endekste eşitlik unsurlarına yönelik taahhüt vermiş olma/imzacı olma, eşitlik faaliyetlerinde iş birliği çalışmaları yapma ve yönetici konumlarında eşit temsil sağlama kriterleri dikkate alınmıştır. Eşitlik endeks pahası yükseldikçe Covid-19 salgınının tesirleriyle uğraşta şirketlerin, artan iş yüküne karşı ev-iş istikrarına yönelik ve konut içi şiddete yönelik tedbir alma eğilimi de artış göstermektedir.
Araştırma sunumunun akabinde toplantı, Birleşmiş Milletler Bayan Ünitesi Stratejik İştirakler Yöneticisi Dan Seymour‘ın, “Kadınların Krizden Güçlenerek Çıkması için Özel Dalın Rolü ve Milletlerarası Uygun Uygulama Örnekleri” başlıklı ana tema konuşmasıyla devam etti.
 
Araştırmada sunulan teklifler
Toplumsal cinsiyete hassas müdahaleler için teklifler;

  1. Kriz tesirlerinin görünür kılınması: Nizamlı olarak salgının tesirlerine dair, cinsiyete nazaran ayrıştırılmış data ve bilgi toplanması
  2. Krize güçlü eşitlikçi müdahaleler: Şirketlerin çalışanlarının kriz periyotlarında pratik muhtaçlıklarını karşılarken toplumsal cinsiyet eşitsizliklerini derinleştirmeyecek stratejik (eşitlikçi ve dönüştürücü) müdahaleler planlanması
  3. “Eşitlik Endeksi”nin Kullanımının Yaygınlaştırılması: Covid-19 sürecindeki müdahalelerinin toplumsal cinsiyet eşitliği açısından değerlendirilmesinde, bu araştırma bilgileriyle oluşturulan “Eşitlik Endeksi”nin ve bileşenlerinin (WEPs taahhüdü, bayan yönetici sayısı vb.) işletmelerce kullanımının yaygınlaştırılması
  4. İşbirliklerinin Artırılması: Dış paydaşlar (kamu ve başka şirketler) ve STK’lar ile iş birliği yapılması
  5. Toplumsal cinsiyete hassas dayanak düzenekleri ve siyasetler konusunda mevzuatın gözden geçirilmesi
  6. Toplumu harekete geçirme ve kamuoyu farkındalığı: Paydaşlıklar ve iş birlikleri ile toplumsal cinsiyete dayalı şiddetin bilinmesi, ele alınması ve bu alanda tedbire gayeli verilen iletilerin güçlendirilmesi için iş, sanat ve spor dünyasındaki rol modellerin harekete geçirilmesi

Ulusal mevzuat ve siyasetlere yönelik teklifler:

  1. Ulusal siyaset ve stratejileri belirleyen temel dokümanlarda toplumsal cinsiyet eşitliğinin bir gaye olarak yer alması
  2. Salgın sürecinde ve genelde kriz periyotlarında hazırlanan teşvik ve dayanak paketlerinde toplumsal cinsiyet eşitliğinin gözetilmesi: Örneğin ebeveynlere bakım müsaadesi, esnek çalışma ve hizmetlere erişim sağlayan uygulamaların teşvik paketleri kapsamına girmesi yahut kurtarma ve teşvik paketlerinin, mesken iş istikrarı üzerine muhtemel tesirleri göz önüne alınarak tasarlanması vb.
  3. Çalışma Modellerinde Kalıcı Değişiklik Kararlarının Toplumsal Cinsiyet Eşitliğine Tesirleri Bakımından Kıymetlendirilmesi: Covid-19 önlemleri sonrasında kalıcı olarak uzaktan çalışmaya geçiş mümkünlüğünün tüm boyutlarıyla tartışılarak ele alınması; uzaktan/evden çalışmanın bayanlar açısından farklı zorluklar ve muhtaçlıklar ortaya çıkardığının dikkate alınması.
  4. Konut ve bakım yükümlülüklerinde eşitsizlikle gayret konusunda milletlerarası başarılı uygulamalar incelenerek bütüncül siyaset adımlarının oluşturulması ve amaçlar belirlenmesi.
  5. Milletlerarası örneklerde olduğu üzere ve ulusal siyaset dokümanlarında yer aldığı üzere iş ve aile hayatını ahenkleştirme maksadı kapsamında başta çocuk bakım kurumları olmak üzere bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılması.

Bundan sonraki adımlar
Araştırmanın bulgularından hareketle TÜSİAD, TÜRKONFED ve UN Women tarafından özel bölüme yönelik “krizi eşitlikçi yönetmek” bahisli bir uygulama rehberi hazırlanacağı ve yaygınlaştırılacağı açıklandı. WEPs taahhütlerine de dayandırılacak bu rehber ile şirketlerin kriz devirlerinde çalışanlarının pratik gereksinimleri karşılanırken toplumsal cinsiyet eşitsizliklerini derinleştirmeyecek eşitlikçi ve dönüştürücü müdahalelerin planlanması amaçlanıyor. Ayrıyeten krize sağlam sürdürülebilir idare modellerinin benimsemesi hedefleniyor.  

Hibya Haber Ajansı

%d blogcu bunu beğendi: